Vì sao một số cảnh "off-model" vẫn được duyệt? - Góc nhìn từ Animation Supervisor của DeeDee

Trong hoạt hình, việc giữ nhân vật nhất quán về tạo hình là yếu tố quan trọng để đảm bảo chất lượng hình ảnh xuyên suốt một bộ phim. Vì thế, các cảnh "off-model" thường cần phải chỉnh sửa.

Thế nhưng, trong quá trình sản xuất Bất Tử (tên tiếng Anh: Immortals), một phim ngắn được thực hiện hoàn toàn bằng hoạt hình vẽ tay, Animation Supervisor kiêm Art Director của DeeDee, anh Hoàng Hà đã chủ động giữ lại một số cảnh off-model. Đây là một quyết định nghệ thuật có chủ đích, xuất phát từ chính những giá trị rất con người.

"Off-model" là gì?

Trong hoạt hình, off-model là thuật ngữ dùng để chỉ những khung hình mà nhân vật không còn giống với thiết kế chuẩn đã được thống nhất trước đó. Điều này có thể xảy ra khi tỷ lệ cơ thể, hình dáng hoặc các đường nét trên khuôn mặt thay đổi, khiến nhân vật không còn khớp với model sheet.

Ở hầu hết các dự án, những khung hình off-model sẽ được chỉnh sửa nhằm đảm bảo nhân vật luôn nhất quán trong mọi cảnh quay. Nhưng liệu cứ off-model thì đồng nghĩa với khung hình kém chất lượng hay không?

Một cảnh phim được Animation Supervisor vẽ đè lại (draw-over) trong 'Bất Tử'

Vì sao off-model không phải lúc nào cũng “tệ”?

Trong quá trình thực hiện Bất Tử, anh Hoàng Hà không lựa chọn cách kiểm soát tuyệt đối mọi khác biệt nhỏ trong từng bản vẽ. Anh chia sẻ rằng:

"Trong thời đại AI, đây là một lựa chọn mà tôi chủ động đưa ra như một tuyên ngôn nghệ thuật. Bộ phim này chắc chắn, chân thành và tuyệt đối được tạo nên bởi đôi tay của con người. Cụ thể hơn, là những đôi tay tạo ra những 'sai số' rất nhỏ, phản ánh những con người khác nhau với cuộc sống, góc nhìn và cá tính khác nhau đã cùng góp phần làm nên bộ phim."

Với anh, vai trò của một Animation Supervisor không chỉ đơn thuần là kiểm soát từng bản vẽ để chúng trở nên giống hệt nhau. Quan trọng hơn, đó là bảo vệ ý đồ nghệ thuật của bộ phim. Và đôi khi, việc giữ lại một "khuyết điểm" rất nhỏ mang dấu ấn con người lại phục vụ cho mục tiêu ấy tốt hơn nhiều so với sự hoàn hảo tuyệt đối về mặt hình ảnh.

Anh Hoàng Hà - Animation Supervisor & Art Director tại DeeDee Animation Studio

Ranh giới giữa dấu ấn con người và lỗi chuyên môn

Theo anh Hoàng Hà, việc giữ lại những cảnh off-model không hề dựa trên cảm tính hay sở thích cá nhân. Trong quy trình sản xuất dự án, luôn tồn tại một tiêu chuẩn rõ ràng để phân biệt giữa sự khác biệt có chủ đích và những lỗi chuyên môn thực sự cần phải chỉnh sửa.

Anh cho biết thêm:

"Nếu nhân vật thay đổi quá nhiều đến mức không còn nhận ra được thì chắc chắn phải sửa. Nhưng nếu sự khác biệt chỉ rất nhỏ, và người xem vẫn có thể nhận ra đó là nhân vật ấy trong đúng phong cách hình ảnh và bối cảnh của bộ phim, thì tôi sẽ giữ nguyên."

Mục tiêu không phải là hạ thấp tiêu chuẩn chất lượng, mà là lưu giữ những dấu vết rất tinh tế của từng nghệ sĩ trên mỗi bản vẽ, đồng thời vẫn đảm bảo nhân vật được nhận diện rõ ràng trong ngôn ngữ hình ảnh chung của bộ phim.

Triết lý này đã định hình phim “Bất Tử” như thế nào?

Bất Tử được lấy cảm hứng từ chính những ký ức tuổi thơ của anh Hoàng Hà khi lớn lên bên ông bà. Tuy nhiên, đây không đơn thuần là một bộ phim mang tính tự truyện.

Immortals’ Concept Art

Những lát cắt trong bộ phim của anh cũng là những ký ức chung trong tuổi thơ của rất nhiều người Việt Nam. Chính những kỷ niệm đẹp đẽ ấy đã trở thành nền tảng cảm xúc để bộ phim được hình thành.

Anh Hoàng Hà chia sẻ về Bất Tử:

"Vì chủ đề của bộ phim xuất phát từ những cảm xúc rất thật của con người, tôi muốn điều đó được truyền tải vào từng nét vẽ mà các họa sĩ của chúng tôi tạo nên. Mỗi người đều có cách riêng để đồng cảm với câu chuyện, và điều đó được phản chiếu trong từng khung hình. Đó cũng chính là điều tôi mong khán giả có thể cảm nhận."

Thay vì coi mọi khung hình đều phải giống nhau tuyệt đối, bộ phim lựa chọn trân trọng sự khác biệt rất nhỏ mà mỗi nghệ sĩ mang đến. Nhờ vậy, cảm xúc con người không chỉ hiện diện trong câu chuyện, mà còn được lưu giữ trong từng khung hình.

Bản thiết kế nhân vật trong phim Bất Tử của DeeDee Animation Studio.

Trong thời đại mà công nghệ đang giúp hoạt hình được sản xuất nhanh hơn và nhất quán hơn bao giờ hết, Bất Tử của DeeDee Animation Studio lại đi theo một hướng khác. Bộ phim chấp nhận những khác biệt rất nhỏ vốn xuất hiện tự nhiên khi nhiều nghệ sĩ cùng vẽ bằng tay. Điều này không bị coi là khuyết điểm, mà là bằng chứng cho thấy tác phẩm được tạo nên bởi những con người thật.

Với anh Hoàng Hà, việc giữ lại một số cảnh off-model chưa bao giờ đồng nghĩa với việc hạ thấp tiêu chuẩn nghệ thuật. Đó là cách anh bảo vệ tính nhân văn của quá trình sáng tạo và gìn giữ trọn vẹn ý đồ cảm xúc mà bộ phim muốn truyền tải.

Suy cho cùng, đôi khi chính những "sai số" rất nhỏ của con người lại là điều nhắc chúng ta nhớ vì sao một bộ phim xứng đáng được tạo ra.

Liên hệ DeeDee