• quang67

Animation Là Gì? 5 Thể Loại Hoạt Hình Animation Phổ Biến


cảnh phim hoạt hình lịch sử "Bát Nàn"

Giữa bối cảnh kinh tế 4.0 dần trở thành xu thế, nhu cầu sản xuất animation dưới dạng video marketing cũng ngày càng được nhân rộng.


Cũng chính vì lẽ đó, mà khái niệm hoạt hình / animation cũng đã được đa dạng hóa, đặc biệt ở những dự án animation thương mại, vượt khỏi khái niệm phim hoạt hình giải trí truyền thống.


Tuy nhiên, chỉ cho đến những năm gần đây, animation vẫn là một lĩnh vực khá mới mẻ ở Việt Nam. Vậy nên, khái niệm animation cũng vì thế mà được sử dụng một cách rất chung chung, bao quát, gây mơ hồ cho những người chưa thực sự hiểu rõ.


Trong bài viết này, DeeDee Animation Studio sẽ giới thiệu qua về khái niệm animation, cũng như một vài thể loại animation thông dụng.


 

ANIMATION LÀ GÌ?


Khái niệm animation ngày nay đã được mở rộng hơn rất nhiều so với nguồn gốc ban đầu của nó hơn 1 thế kỷ trước. Animation bao gồm rất nhiều phương pháp, và là một khái niệm có ý nghĩa bao quát rất rộng.


Định nghĩa Animation


cảnh chiến đấu của nữ anh hùng Bát Nàn trong phim hoạt hình lịch sử "Bát Nàn"

Animation về cơ bản, là nghệ thuật tạo chuyển động bằng hình ảnh.


Tuy nhiên, nếu chỉ hiểu animation theo nghĩa "tạo chuyển động", thì đó là một cái nhìn khá hạn hẹp, và không đủ để truyền đạt được bản chất thực sự của nghệ thuật hoạt hình. Người làm hoạt hình cần có cái nhìn sâu hơn thế.


Trong ngôn ngữ tiếng Anh, “animation” (danh từ) bắt nguồn từ “animate” (động từ), với ý nghĩa: tạo ra sự sống.


Nghe thì có vẻ như là… làm quá lên, nhưng thật vậy. Animation, là nghệ thuật tạo ra sự “sống” cho những thứ vô tri vô giác - dù là hình ảnh vẽ tay, hình ảnh digital, tạo hình 3D, hay thậm chí là mô hình đất nặn hay cắt dán.



Cũng chính vì lẽ đó, mà Walt Disney - ông tổ của nền công nghiệp hoạt hình đương đại, đã xuất bản cuốn sách “The Illusions Of Life” (Ảo Giác Của Sự Sống) từ những ngày đầu để giới thiệu những kỹ thuật được sử dụng trong nghệ thuật hoạt hình.


Cơ chế của Animation


Về lý thuyết, cơ chế tạo chuyển động của animation khá giống với phim điện ảnh, truyền hình, ở việc chuyển động được tạo thành bằng nhiều hình ảnh khác nhau, được nối tiếp nhau thành một chuỗi hình ảnh.


Những hình ảnh ấy sẽ tạo thành ảo ảnh thị giác về chuyển động, khi nó được xâu chuỗi trong một khoảng thời gian nhất định (24 hình trong vòng 1 giây).


các dáng chuyển động bước đi trong hoạt hình vẽ tay truyền thống

Tuy nhiên, khác với điện ảnh thuần túy, chuyển động hình ảnh của animation không được tạo nên bởi máy quay phim truyền thống (photography).


Thay vào đó, hình ảnh animation có thể được tạo nên bởi nhiều phương thức khác nhau, từ những hình ảnh vẽ tay, hình ảnh vẽ bằng máy tính (digital 2D), hình ảnh 3D, cắt giấy, mô hình (stop-motion) và rất nhiều phương pháp khác nữa.


Nguồn gốc của Animation


Tuy lĩnh vực animation vẫn còn khá mới mẻ tại Việt Nam, trên bối cảnh thế giới, khái niệm animation là một khái niệm đã khá là lâu đời.


chú chuột mickey trong cảnh phim "steamboat willie" của walt disney

Ngành animation bắt nguồn từ các công nghệ xử lý hình ảnh rất đơn sơ, được phát triển từ những năm cuối thế kỷ 19, đầu thế kỷ 20, trong giai đoạn cách mạng công nghiệp lần thứ 2.


Đặc biệt, lĩnh vực animation dần được chú ý đến nhiều hơn nhờ những sản phẩm hoạt hình nổi tiếng trong giai đoạn đầu, ví dụ như chú chuột Mickey của Walt Disney.


minh họa chuyển động bằng hình ảnh được các nhà khảo cổ học khám phá từ hàng ngàn năm trước

Tuy về công nghệ làm animation dần được phát triển vào đầu thế kỷ 20, khái niệm tạo chuyển động bằng hình ảnh đã được con người thử nghiệm từ hàng ngàn năm trước.


Vậy nên, có thể thấy, nhu cầu tạo chuyển động bằng hình ảnh, nhằm mục đích kể chuyện, là một trong những nhu cầu rất nguyên thủy, cơ bản của con người.


Animation khác gì so với điện ảnh?


Như đã giải thích ở trên, về bản chất, animation là một phần của điện ảnh.


Tuy nhiên, khác biệt lớn nhất nằm ở phương thức thể hiện.


Điện ảnh, theo cách hiểu thông thường, sử dụng nhiếp ảnh (photography) làm phương thức kể chuyện.


trường quay phim điện ảnh

Việc này yêu cầu các nhà làm phim phải tuyển diễn viên, trang phục, tìm kiếm địa điểm, đồ nghề, thu âm, ánh sáng, v...v… để thực hiện những tác phẩm điện ảnh của mình. Đôi khi, sự sáng tạo trong điện ảnh bị gò bó bởi những gì công nghệ cho phép người ta làm được.


Ngược lại, với animation, vì hoàn toàn là sản phẩm sáng tạo, được các animators tạo nên bởi những công cụ hỗ trợ (như vẽ tay, dựng 3D, dựng mô hình, v...v..) nên sự sáng tạo trong animation gần như là không có hạn chế.


Quá nhiều diễn viên, kỹ xảo, địa điểm quay, sẽ là một vấn đề rất lớn nếu như thực hiện bằng điện ảnh (chi phí sẽ rất cao). Tuy nhiên, với animation, không có gì là không thể.


 

5 THỂ LOẠI ANIMATION PHỔ BIẾN


Vì animation là một khái niệm rất bao quát, không thể có một định nghĩa duy nhất về phương pháp thực hiện animation.


Qua nhiều năm phát triển, khái niệm animation ngày càng tách ra làm nhiều phân nhánh: là các thể loại animation khác nhau, mà những người yêu thích animation qua nhiều thế hệ đã không ngừng sáng tạo, thử nghiệm, và phát minh.


Có lẽ cũng chính vì thế, khái niệm animation dần trở nên quá bao quát, và không đủ cụ thể để mô tả tất cả những thể loại, phương thức kể chuyện bằng hình ảnh mà nó bao gồm.


Vậy nên, dưới đây DeeDee Animation Studio sẽ giới thiệu qua về những phong cách hoạt hình này.


Animation truyền thống



Với phong cách animation truyền thống, các animators cần phải tạo hình ảnh bằng khả năng vẽ tay khéo léo của mình.


Các hình ảnh vẽ tay (hand-drawn) sẽ được thực hiện trên các loại giấy, từng khung hình một. Sau đó, các hình ảnh này sẽ được nối liền với nhau (khoảng từ 12 tới 24 hình trên giây) để tạo thành chuyển động.


Phương thức hoạt hình vẽ tay truyền thống này có tính nghệ thuật rất cao, vì nó chứa đựng “cảm xúc” của người nghệ sĩ trong từng đường nét.


họa sĩ hoạt hình vẽ tay truyền thống

Tuy nhiên, điều đó cũng đồng nghĩa với việc, yêu cầu về trình độ chuyên môn cũng sẽ rất cao. Không những vậy, thêm vào đó cũng sẽ là quá trình sản xuất cũng sẽ rất cực nhọc, và khó chỉnh sửa.


Đây là phương thức animation cơ bản nhất, và cũng là “cội nguồn” của hầu hết các hình thức hoạt hình khác nhau được phát triển sau này.


Một số tác phẩm hoạt hình truyền thống nổi bật trong thế kỷ 20 đó là “Nàng Bạch Tuyết Và Bảy Chú Lùn” hay “1001 Chú Chó Đốm” bởi Walt Disney Animation Studio.


2D Animation


Phong cách hoạt hình 2D (2D animation) ngày càng trở nên phổ biến hơn trong những thập kỷ gần đây do sự phát triển của công nghệ kỹ thuật digital.

Khác biệt với phong cách animation truyền thống, animation 2D có sự linh hoạt, và hiệu quả hơn trong sản xuất nhờ sử dụng máy tính. Tuy vậy, về bản chất, animation 2D và animation truyền thống không khác nhiều, và đều có điểm mạnh ở yếu tố nghệ thuật.


cảnh chiến đấu trong phim hoạt hình lịch sử "Bát Nàn"

Ngày nay, nhiều người vẫn quan niệm rằng “hoạt hình 2D” không còn chỗ đứng, khi hoạt hình 3D ngày càng trở nên phổ biến.


Tuy nhiên, quan niệm này không thể không sai hơn được nữa khi những phim hoạt hình thể loại anime của Nhật Bản vẫn đang “làm mưa làm gió” khắp thế giới bằng thể loại 2D (với "Mirai" là một ví dụ minh họa gần đây). Bên cạnh đó, nhiều series hoạt hình phương Tây vẫn sử dụng hoạt hình 2D, đặc biệt với những sản phẩm xuất sắc gần đây như “Rick and Morty” hay “BoJack Horseman”.


Việc áp dụng những công nghệ mới vào sản xuất animation 2D hỗ trợ tạo hình ảnh chuyển động một cách nhanh gọn, linh hoạt. Một s