Storyboard: Bước làm phim trước khi vào sản xuất phim
Góc nhìn thực tế về cách DeeDee Animation Studio tiếp cận storyboard trong các dự án khác nhau dành cho khách hàng.
Storyboard trong hoạt hình
Storyboard thường được hình dung như một tập hợp những bản vẽ phác thảo mô tả những gì xảy ra trong một bộ phim. Nhưng trong hoạt hình, storyboard chính là nơi bộ phim thực sự được đạo diễn.
Trước khi bước vào sản xuất, storyboard là nơi chúng ta quyết định câu chuyện sẽ được nhìn thấy, cảm nhận và trải nghiệm như thế nào: Cảnh quay nào xuất hiện trước? Một shot kéo dài bao lâu? Camera chuyển động ra sao? Nhân vật diễn xuất thế nào? Khi nào cần cắt cảnh? Và làm thế nào để khoảnh khắc này dẫn dắt người xem đến khoảnh khắc tiếp theo?
DeeDee đã thực hiện storyboard cho nhiều dạng dự án khác nhau, từ series, quảng cáo đến phim ngắn và các dự án sử dụng những IP nổi tiếng. Qua thời gian, những dự án này cho DeeDee thấy rằng, giá trị của storyboard nằm ở việc đưa ra những quyết định làm phim đúng đắn từ sớm - khi việc thay đổi vẫn còn dễ dàng và ít tốn kém.
Ở giai đoạn này, đạo diễn, dù làm việc độc lập hay phối hợp cùng đội ngũ storyboard artist, sẽ đưa ra gần như mọi quyết định liên quan đến cách kể chuyện bằng ngôn ngữ điện ảnh.
Khi storyboard được dựng thành animatic, lý tưởng nhất là nó có thể thể hiện khoảng 90% những gì bộ phim cuối cùng cần truyền tải về mặt kể chuyện. Điều này bao gồm thời lượng từng shot, diễn xuất của nhân vật, lựa chọn shot, chuyển động và góc máy, các quyết định dựng phim như cắt cảnh và chuyển cảnh, vị trí của shot, cũng như những yếu tố điện ảnh như bố cục hình ảnh và hiệu ứng ống kính.
Bản thân những hình vẽ trong storyboard không cần phải hoàn thiện hay trau chuốt. Trên thực tế, một trong những lợi thế lớn nhất của storyboard chính là mọi thứ vẫn có thể ở dạng bản nháp.
Các bản vẽ nên đủ đơn giản để có thể thay đổi nhanh chóng, với ít thời gian và công sức nhất có thể. Điều này khiến storyboard trở thành một trong những công đoạn hiệu quả nhất để thử nghiệm và phát triển ý tưởng, đặc biệt khi ngân sách và tiến độ là những yếu tố cần được cân nhắc.
Và chính sự tự do thay đổi này vô cùng quan trọng: nó cho phép chúng ta có thêm không gian để khám phá ý tưởng và thử nghiệm những quyết định làm phim khác nhau trước khi việc thay đổi chúng trở nên tốn kém.
Những dự án thực tế đã dạy DeeDee điều gì về Storyboard?
Phạm vi công việc của DeeDee Animation Studio không chỉ dừng lại ở vai trò đối tác sản xuất phần hoạt hình. DeeDee có kinh nghiệm thực tế trong việc thực hiện storyboard cho cả phim ngắn và series, bao gồm OMG Yes! của Adult Swim, How to Become a Cult Leader của Netflix, cũng như các dự án có sự xuất hiện của các nhân vật DC như Justice League: Cosmic Chaos, cùng nhiều dự án khác.
Mỗi dự án đều có ngôn ngữ hình ảnh, yêu cầu sản xuất và kỳ vọng riêng. Quan trọng hơn, việc làm việc trên nhiều dự án khác nhau đã cho DeeDee thấy rằng storyboard không đơn giản là việc vẽ lại những gì đang có trong đầu.
Khách hàng thường kỳ vọng điều gì ở một Storyboard?
Thông thường, khách hàng kỳ vọng storyboard có hình ảnh tốt và animatic thể hiện được tư duy đạo diễn chắc chắn.
Storyboard artist cần hiểu sản xuất cần gì, khách hàng kỳ vọng điều gì và những quyết định của mình cuối cùng sẽ được chuyển hóa thành hoạt hình như thế nào.
Điều này càng trở nên quan trọng khi quản lý một đội ngũ storyboard artist với những phong cách khác nhau, cả về nét vẽ lẫn tư duy đạo diễn. Vai trò của team lead là tìm ra điểm chung giữa các artist, đồng thời tận dụng thế mạnh riêng của từng người ở đúng vị trí, để sản phẩm cuối cùng vẫn thống nhất và dễ hiểu.
Một thách thức đáng kể khác là action.
Những phân cảnh hành động giàu chuyển động hay các góc máy phức tạp không phải lúc nào cũng dễ thể hiện trong quy trình storyboard 2D. Trong những trường hợp này, đôi khi chúng tôi sử dụng một số yếu tố 3D trong storyboard để giúp khách hàng hình dung rõ hơn về mối quan hệ không gian, chuyển động camera và diễn biến của cảnh trong animatic.
Series và phim ngắn cần những chiến lược Storyboard khác nhau
Thực hiện storyboard cho một series và một phim ngắn không phải là cùng một quy trình.
Đối với series, storyboard và animatic thường được hoàn thiện kỹ hơn, với nhân vật gần như bám sát model sheet, nhiều key frame thể hiện chuyển động quan trọng, cùng phần nhân vật và background được vẽ rõ ràng, nhưng vẫn duy trì phong cách grayscale hoặc đen trắng.
Điều này giúp quá trình sản xuất diễn ra trơn tru hơn và hạn chế sự diễn giải khác nhau từ phía các animator, qua đó giảm thiểu sai sót và hiểu nhầm.
Vì vậy, với series, DeeDee thường hướng đến việc xây dựng storyboard và animatic thật chặt chẽ, để quá trình sản xuất bám sát animatic nhất có thể về mặt quyết định sáng tạo. Mục tiêu là hạn chế việc phải chỉnh sửa sáng tạo quá nhiều trong quá trình sản xuất và tạo ra một quy trình bền vững hơn cho những series có thể tiếp tục trong thời gian dài.
Phim ngắn và phim điện ảnh lại khác. Vì quy mô sản xuất được giới hạn hơn, artist và animator thường có nhiều không gian hơn để sáng tạo trong quá trình animation và background painting.
Họ có thể thử nghiệm nhiều hơn để tạo ra phiên bản tốt nhất cho một sản phẩm hoàn chỉnh, thay vì phải tuân thủ một timeline được kiểm soát chặt chẽ trên một khối lượng công việc lớn.
Từ bản vẽ phác thảo đến Animatic sẵn sàng cho sản xuất
Tại DeeDee, quy trình storyboard của chúng tôi nhìn chung được triển khai theo cấu trúc:
Rough Storyboards → Feedback → Clean Storyboards → Feedback → Final Storyboards → Animatic Editing → Feedback → Final
DeeDee bắt đầu bằng storyboard vẽ thô để thiết lập cách kể chuyện và những quyết định về đạo diễn.
Ở giai đoạn này, ưu tiên không phải là độ hoàn thiện của hình ảnh, mà là đảm bảo sequence thực sự hoạt động.
Sau khi nhận feedback từ khách hàng hoặc đạo diễn, DeeDee chuyển sang làm sạch các nét vẽ storyboard, tiếp tục hoàn thiện bản vẽ và làm rõ các thông tin hình ảnh.
Bản storyboard cuối cùng sẽ tích hợp các ghi chú và phần thoại trước khi chuyển sang giai đoạn dựng animatic.
Đây là lúc sequence bắt đầu vận hành giống một bộ phim hơn. Các panel storyboard riêng lẻ được kết nối với nhau thông qua cắt cảnh, chuyển cảnh và timing. Khi cần thiết, DeeDee cũng có thể bổ sung nhạc tạm, sound effect và voice để hoàn thiện animatic.
Đây là một quy trình mang tính lặp lại, nhưng đó chính xác là mục đích của nó. Storyboard tạo ra một không gian để chúng ta giải quyết các vấn đề sáng tạo khi việc thay đổi chúng vẫn còn tương đối dễ dàng và tiết kiệm.
Điều chúng tôi luôn thực hiện
Sau khi làm việc với nhiều dự án storyboard, nhiều định dạng, khách hàng và yêu cầu sản xuất khác nhau, có một nguyên tắc vẫn luôn được khẳng định:
Giá trị của một storyboard không được đo bằng mức độ trau chuốt của những bản vẽ. Giá trị của nó nằm ở việc storyboard hỗ trợ đội ngũ làm phim hiệu quả đến đâu.
Nguyên tắc này cũng định hình cách chúng tôi phát triển đội ngũ artist.
Kinh nghiệm từ những dự án sản xuất thực tế đã giúp DeeDee xây dựng một khóa đào tạo storyboard nội bộ, tập trung vào kinh nghiệm sản xuất thực tế thay vì chỉ dựa trên lý thuyết. Các artist tham gia khóa học có cơ hội trực tiếp thực hành storyboard và áp dụng kiến thức của mình trong bối cảnh sản xuất thực tế.
Qua đó, DeeDee có thể xây dựng một nền tảng chung vững chắc hơn cho cả đội ngũ, giúp các artist cùng có một cách hiểu thống nhất về storytelling, yêu cầu sản xuất và giao tiếp bằng hình ảnh khi tham gia những dự án tiếp theo.
Với DeeDee, đó mới là giá trị thực sự của việc học hỏi thông qua sản xuất: mỗi dự án không chỉ tạo ra một bộ phim hoàn chỉnh, mà còn mang lại những kinh nghiệm giúp dự án tiếp theo trở nên tốt hơn.
Bình luận